[NGHIÊN CỨU LUẬT MỖI NGÀY] - Hủy án kinh doanh thương mại sơ thẩm vì tòa chấp nhận thỏa thuận mức phạt 12% giá trị hợp đồng mà không điều chỉnh lại cho phù hợp là vi phạm quy định pháp luật. - Luật sư Đà Nẵng

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, đã được thẩm tra công khai tại phiên tòa và kết quả tranh luận, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng:

Căn cứ đơn khởi kiện của nguyên đơn và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thì việc khởi kiện của nguyên đơn là tranh chấp phát sinh trong hoạt động kinh doanh thương mại về hợp đồng mua bán hàng hóa, bị đơn Công ty TNHH một thành viên Thương mại Dịch vụ Kỹ thuật A có trụ sở tại thành phố T. Căn cứ khoản 1 Điều 30 và điểm b khoản 1 Điều 35 Bộ luật tố tụng dân sự, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố T, Thành phố Hồ Chí Minh là phù hợp theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Viện kiểm sát nhân dân thành phố T ban hành quyết định kháng nghị phúc thẩm đối với Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 3521/2022/KDTM-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân thành phố T. Căn cứ điểm b khoản 3 Điều 38 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 nên thuộc thẩm quyền giải quyết Tòa kinh tế Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.

[2] Về nội dung:

Căn cứ nội dung kháng nghị, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy:

[2. 1] Về tố tụng:

Căn cứ Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp Công ty A mã số doanh nghiệp: 0313518671, có địa chỉ trụ sở tại 23/41 Đường F, Khu phố 9, phường H, quận T, Thành phố Hồ Chí Minh và cung cấp thông tin đăng ký doanh nghiệp ngày 02/6/2022 của Sở kế hoạch và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh thì Công ty A chưa đăng ký giải thể.

Ngày 12/7/2022, ngày 03/8/2022 và ngày 25/8/2022 (Từ bút lục 07 đến bút lục 17) ghi nhận sự việc với nội dung: “thư ký đã đến địa chỉ trên để tống đạt cho công ty, tuy nhiên thời điểm tống đạt không thấy nhân viên làm việc, không gặp được người đại diện theo pháp luật, không gặp được người có chức năng nhận văn bản, không thấy treo biển hiệu nên tống đạt trực tiếp không thành”. Trên cơ sở đó, Tòa án tiến hành thủ tục niêm yết các văn bản tố tụng tại địa chỉ 23/41 Đường F, Khu phố 9, phường H, quận T, Thành phố Hồ Chí Minh.

Tuy nhiên, căn cứ khoản 1 Điều 178 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 thì: “Trường hợp người được cấp, tống đạt, thông báo là cơ quan, tổ chức thì văn bản tố tụng phải được giao trực tiếp cho người đại diện theo pháp luật hoặc người chịu trách nhiệm nhận văn bản của cơ quan, tổ chức đó và phải được những người này ký nhận. Trường hợp cơ quan, tổ chức được cấp, tống đạt, thông báo có người đại diện tham gia tố tụng hoặc cử người đại diện nhận văn bản tố tụng thì những người này ký nhận văn bản tố tụng đó. Ngày ký nhận là ngày được cấp, tống đạt, thông báo” nhưng thực tế, Tòa án nhân dân thành phố T chưa tống đạt hợp lệ các văn bản có liên quan cho người đại diện theo pháp luật hoặc cử người đại diện nhận văn bản tố tụng của Công ty A.

Đồng thời, căn cứ khoản 1 Điều 179 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 thì: “Việc niêm yết công khai văn bản tố tụng được thực hiện trong trường hợp không thể cấp, tống đạt, thông báo trực tiếp văn bản tố tụng theo quy định tại Điều 177 và Điều 178 của Bộ luật này”.

Theo Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Công ty A thì người đại diện theo pháp luật của công ty là ông Lê Văn D; Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: ấp Đông A, xã H, huyện C, tỉnh Tiền Giang; Chỗ ở hiện tại: 35/4 Đường F, Khu phố 5, phường H, quận T, Tp. Hồ Chí Minh.

Hồ sơ vụ án không thể hiện việc Tòa án tiến hành xác minh tình trạng cư trú của ông Lê Văn D tại 02 địa chỉ trên đồng thời tiến hành xác minh địa chỉ hoạt động mới của Công ty A để thực hiện việc tống đạt, niêm yết và các văn bản tố tụng là vi phạm thủ tục tố tụng, chưa đảm bảo quy định tại Điều 178 và Điều 179 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.

Căn cứ khoản 2 Điều 97 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 thì: “Tòa án có thể tiến hành thu thập tài liệu, chứng cứ trong trường hợp xác minh sự có mặt hoặc vắng mặt của đương sự tại nơi cư trú”.

Như vậy, căn cứ Khoản 2 Điều 21 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 quy định: “Viện kiểm sát tham gia các phiên họp sơ thẩm đối với các việc dân sự; phiên tòa sơ thẩm đối với những vụ án do Tòa án tiến hành thu thập chứng cứ…”. Vụ án này thuộc trường hợp phải tiến hành xác minh, thu thập chứng cứ nên Viện kiểm sát tham gia phiên tòa sơ thẩm.

[2.2] Về nội dung:

Căn cứ Điều 301 Luật Thương mại 2005 thì: “Mức phạt đối với vi phạm nghĩa vụ hợp đồng hoặc tổng mức phạt đối với nhiều vi phạm do các bên thoả thuận trong hợp đồng, nhưng không quá 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm, trừ trường hợp quy định tại Điều 266 của Luật này”. Như vậy, hai công ty thỏa thuận mức phạt 12% tại Điều 7 và Điều 9 của Hợp đồng cung cấp số 10082021/HĐCC/DBP-A ngày 10/8/2011 là vượt quá quy định của pháp luật. Việc cấp sơ thẩm chấp nhận thỏa thuận của các bên với mức phạt 12% giá trị của hợp đồng mà không điều chỉnh lại cho phù hợp là vi phạm quy định pháp luật.

Từ những phân tích trên, Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 542/QĐKNPT-VKS-KDTM ngày 03/10/2022 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố T đối với Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 3521/2022/KDTM-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân thành phố T là có cơ sở nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

Căn cứ khoản 3 Điều 308 và Điều 310 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 hủy bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 3521/2022/KDTM-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân thành phố T, Thành phố Hồ Chí Minh.

[3] Về án phí:

Án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm:

Do hủy toàn bộ bản án sơ thẩm, căn cứ khoản 3 Điều 148 Bộ luật tố tụng dân sự nghĩa vụ chịu án phí được xác định lại khi giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm.

[Nguồn: Bản án số 586/2023/KDTM-PT ngày 17/5/2023 của TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH]

Xem file đính kèm toàn văn Bản án số: 586/2023/KDTM-PT

………………….

Luật sư tại Đà Nẵng:

Tầng 2 Tòa nhà Thư Dung Plaza, 87 Nguyễn Văn Linh, phường Hải Châu, thành phố Đà Nẵng

Luật sư tại Huế:

366 Phan Chu Trinh, phường An Cựu, Thành phố Huế

Luật sư tại TP. Hồ Chí Minh:

Tầng 8, Toà nhà Bluesea, số 205B Hoàng Hoa Thám, phường Bình Lợi Trung, thành phố Hồ Chí Minh

Luật sư tại Hà Nội:

Tầng 2, Star Tower, số 68 Dương Đình Nghệ, phường Cầu Giấy, thành phố Hà Nội

Luật sư tại Nghệ An: