[NGHIÊN CỨU LUẬT MỖI NGÀY]-Hủy bản án Dân sự sơ thẩm do xuất hiện tình tiết mới - Luật sư Đà Nẵng

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu và chứng cứ có trong hồ sơ, được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, lời phát biểu của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng:

Tòa án nhân dân khu vực 12 – Đồng Tháp thụ lý và giải quyết sơ thẩm vụ án “Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” là đúng quy định tại khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm c khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền của Tòa án.

Việc bà Sa Thị Thùy T1 nộp đơn kháng cáo đề ngày 28/4/2026 qua đường bưu chính viễn thông (tổ chức dịch vụ bưu chính TÂN PHÚ TRUNG 734800 đóng dấu ở phong bì thư ngày 29/4/2026), chuyển đến ngày 04/5/2026 là trong thời hạn kháng cáo theo quy định tại Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự, nên được xem xét giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Sa Văn Đ, bà Sa Thị Tuyết N, bà Nguyễn Thị L, bà Sa Thị Kim N1, ông Sa Quốc S1, Phòng C1 tỉnh Đồng Tháp, Ngân hàng TMCP S2 – Chi nhánh Đ2 – Phòng G1 vắng mặt sau khi được Tòa án triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai; Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã T, tỉnh Đồng Tháp và ông Lý Thanh T2 vắng mặt nhưng có đơn xin xét xử vắng mặt, nên Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt theo quy định tại Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về nội dung:

Xét kháng cáo của bà Sa Thị Thùy T1 yêu cầu hủy bản án sơ thẩm, giao hồ sơ về Tòa án sơ thẩm xét xử lại vụ án để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự.

Hội đồng xét xử xét thấy:

Bà Sa Thị Thùy T1 cho rằng năm 2011, bà Phạm Thị S có cố thửa đất đang tranh chấp, thửa 176, cho ông Lý Văn L1 (theo giấy cố đất ngày 13/7/2011) với giá 05 lượng vàng để điều trị bệnh, đến nay vẫn chưa trả. Sau khi TAND khu vực 12 – Đồng Tháp tuyên án thì bà Tuyết N sợ bị phát hiện tờ cố đất của bà S cố cho ông L1 năm 2011 nên đã làm tờ cố đất, cố thửa đất đang tranh chấp cho bà Phạm Thị T4 và gửi kèm Giấy cố đất ngày 13/7/2011 giữa bà Phạm Thị S và ông Lý Văn L1; Tờ cố đất ngày 05/3/2012 giữa ông Lý Văn L1 với bà Phạm Thị T4; Giấy cố đất ngày 06/5/2026 giữa bà Sa Thị Tuyết N với bà Phạm Thị T4.

Tại Giấy cố đất ngày 06/5/2026 thể hiện: “Hôm nay ngày 6 tháng 5 năm 2026 tôi tên: Sa Thị Tuyết Nga SN 1972 thường trú 45/6B đường F, tổ A, ấp G, xã C, TP HCM. Tôi có thửa đất trồng lúa thửa đất số 176, tờ bản đồ số 7, tại thị trấn T, Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Vào năm 2019 tôi có cố thửa đất trên cho chị Phạm Thị T4 SN 1963, thường trú Khóm Thượng 1, TTTTT, Hồng Ngự, ĐT cố bằng vàng nhẫn 24K Kim Phụng là 5 cây (Năm cây vàng). Khi nào tôi có vàng trả chị trả đất lại cho tôi. Nếu sau này có việc gì ngoài ý muốn hay vi phạm pháp luật tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm. Củ Chi, ngày 06/5/2026 Sa Thị Tuyết N.

Thường Phước, ngày 09/5/2026 Người làm chứng Sa Quốc S1. Tôi có đứng tên dùm cho chị Sa Thị Tuyết N với số đất là 5.343 m² là sự thật”.

Biên bản lấy lời khai của đương sự ngày 17/7/2026, bà Nguyễn Thị L khai:

Bà đứng ra nhận chuyển nhượng của bà S với giá 62.000.000 đồng/công tầm cắt, thời điểm đó quy ra số vàng là 09 cây và 18.000.000 đồng. Do bà S đã cố đất đó cho ông 4 Ố (tên Lý Văn L1) với giá 05 cây vàng, khi nào bà S có vàng chuộc lại thì lấy lại đất, nên khi bán cho bà thì bà S có thỏa thuận trừ lại số vàng cố của ông L1. Bà đã giao đủ cho bà S 04 cây vàng và 18.000.000 đồng, còn số vàng cố 05 cây của ông L1 thì không có đưa. Bà và ông L1 vẫn thỏa thuận để ông L1 cố, khi nào có vàng bà đưa ông L1 thì ông L1 trả đất.

Sau này, ông L1 cần tiền nên cố lại cho bà T4 và bà cũng không có điều kiện trả vàng cố cho ông L1. Khi đó, bà Tuyết N ở S có bán được căn nhà hơn 02 tỷ đồng nên có xin hỏi bà chuộc lại phần đất của bà S đã bán cho bà nên bà đồng ý. Bà vẫn bán cho bà Tuyết N giá như bà S bán, bà và bà Tuyết N vẫn thỏa thuận nếu mua thì đứng ra trả số vàng cố 05 cây cho ông L1 hoặc bà T4 (vì 02 người này đã thỏa thuận cố lại với nhau) và thêm 04 cây vàng, 18.000.000 đồng.

Giữa bà và bà Tuyết N đã thực hiện xong, bà Tuyết N đã được đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Từ trước giờ, thửa đất 176 do ông L1 và bà T4 canh tác.

Biên bản lấy lời khai của đương sự ngày 17/7/2026, bà Phạm Thị T4 khai: Trước đây, bà S cố phần đất lúa cho ông L1. Do bà S không có vàng chuộc lại nên ông L1 kêu cố phần đất đó cho bà. Do ông L1 giữ bản chính giấy cố đất của bà S nên bà thấy vậy đứng ra cố lại với ông L1 với giá 05 cây vàng, có làm Tờ cố đất ngày 05/3/2012. Bà đã giao vàng xong và nhận đất canh tác cho đến nay.

Thời hạn cố ban đầu như ông L1 và bà S giao kèo là từ ngày 13/7/2011 đến ngày 13/11/2013 là hết hạn, nhưng ông L1, bà S không ai trả vàng cố cho bà nên bà vẫn canh tác đất đến nay.

Đến ngày 06/5/2026 thì bà Tuyết N và ông S1 gặp bà để làm Tờ cố đất với bà do trước đây bà S đã cố cho ông L1 và ông L1 cố cho bà. Hiện 03 giấy cố đất, tờ cố đất bản chính do bà đang giữ.

Nay, bà yêu cầu gia đình bà Phạm Thị S trả lại cho bà 05 cây vàng hoặc Tòa án xét xử cho người nào được hưởng phần đất đó thì phải trả lại cho bà 05 cây vàng cố thì bà mới giao trả phần đất.

Biên bản lấy lời khai của đương sự ngày 17/7/2026, ông Sa Quốc S1 khai: Do bà Sa Thị Tuyết N ở Thành phố Hồ Chí Minh xa xôi nên sang tên quyền sử dụng đất thửa 176 cho ông đứng tên giùm để vay Ngân hàng. Ông vay Ngân hàng số tiền 250.000.000 đồng, số tiền lãi phải đóng thì do bà Tuyết N đóng, ông chỉ đứng tên giùm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và vay giùm Ngân hàng chứ không có liên quan gì.

Thửa đất 176 từ trước giờ do ông Lý Văn L1 cố, sau này bà Phạm Thị Thuận C canh tác đến nay, do bà S cố cho ông L1 giá 05 cây vàng, vô thời hạn. Bà S không có điều kiện chuộc lại nên ông L1 lấy thửa đất cố sang cho bà T4 cũng giá 05 cây vàng cho đến nay.

Xét thấy, tại phiên tòa phúc thẩm, người kháng cáo cung cấp các tài liệu, chứng cứ mới là các tờ cố đất, giấy cố đất và có yêu cầu hủy hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa bà Sa Thị Tuyết N và ông Sa Quốc S1, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông Sa Quốc S1 và hủy hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất giữa ông Sa Quốc S1, bà Trần Thị Bích T5 với Ngân hàng TMCP S2 đối với thửa đất tranh chấp 176.

Đây là các tình tiết mới phát sinh tại phiên tòa phúc thẩm nên cần được làm rõ và xem xét, giải quyết trong cùng vụ án để đảm bảo toàn diện quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự, không thể tách ra giải quyết bằng vụ kiện khác.

Đồng thời, cần đưa ông Lý Văn L1, bà Phạm Thị T4 vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự theo quy định tại Điều 68 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Từ những phân tích nêu trên, xét thấy đây là những tình tiết phát sinh mới mà Tòa án cấp phúc thẩm không thể thực hiện bổ sung được, nên cần thiết hủy bản án sơ thẩm số 81/2026/DS-ST ngày 22/4/2026, giao hồ sơ cho Tòa án cấp sơ thẩm thụ lý, giải quyết lại theo quy định của pháp luật.

[3] Từ cơ sở phân tích trên, Hội đồng xét xử xét thấy kháng cáo của bà Sa Thị Thùy T1 yêu cầu hủy bản án sơ thẩm, giao về Tòa án sơ thẩm xét xử lại là có căn cứ chấp nhận. Từ đó, Hội đồng xét xử hủy bản án sơ thẩm và giao hồ sơ về cho Tòa án nhân dân khu vực 12 – Đồng Tháp xét xử lại theo thủ tục sơ thẩm.

[NGUỒN BẢN ÁN SỐ: 672/2026/DS-PT NGÀY: 10/08/2026 CỦA TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH ĐỒNG THÁP]

LINK PDF: BẢN ÁN SỐ: 672/2026/DS-PT NGÀY: 10/08/2026

…………….

Luật sư tại Đà Nẵng:

Tầng 2 Tòa nhà Thư Dung Plaza, 87 Nguyễn Văn Linh, phường Hải Châu, thành phố Đà Nẵng

Luật sư tại Huế:

366 Phan Chu Trinh, phường An Cựu, Thành phố Huế

Luật sư tại TP. Hồ Chí Minh:

146 Hoàng Hoa Thám, phường Gia Định, thành phố Hồ Chí Minh

Luật sư tại Hà Nội:

P.301, Tầng 3, số 63 Vũ Ngọc Phan, phường Láng, thành phố Hà Nội

Luật sư tại Nghệ An: