Lắp camera chĩa sang nhà hàng xóm và đăng tải hình ảnh lên mạng xã hội có vi phạm pháp luật không? - Luật sư Đà Nẵng

Tình huống tư vấn:

Tôi tên là Nguyễn Văn H, tôi đang sinh sống tại nhà ở riêng lẻ trong khu dân cư. Nhà liền kề bên cạnh tôi là nhà ông X và bà H đã lắp đặt camera an ninh có góc quay hướng thẳng vào sân, cửa ra vào và một phần không gian sinh hoạt bên trong nhà tôi. Camera hoạt động 24/24, có chức năng ghi hình, lưu trữ và kết nối internet.

Mặc dù đã nhiều lần đề nghị điều chỉnh hướng camera để không xâm phạm đời sống riêng tư nhưng không được chấp thuận. Sau đó, tôi phát hiện ông X và bà H trích xuất một số hình ảnh, video ghi lại sinh hoạt của gia đình tôi chia sẻ trên mạng xã hội kèm theo bình luận xúc phạm, danh dự, nhân phẩm của gia đình tôi. Tôi đã yêu cầu ông X và bà H gỡ bỏ thông tin, dừng hành vi chĩa camera sang nhà tôi nhưng bị phớt lờ, không thực hiện. Mong Luật sư tư vấn việc lắp đặt camera chĩa sang nhà hàng xóm và tự ý trích xuất chia sẻ lên mạng xã hội có vi phạm pháp luật không?

Trả lời:

Cảm ơn Quý Khách hàng đã gửi câu hỏi đến Công ty Luật FDVN (“FDVN”). Đối với các yêu cầu tư vấn của Quý Khách hàng, sau khi nghiên cứu các quy định pháp luật liên quan, FDVN có một số trao đổi như sau:

Quy định của pháp luật về quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân:

Theo khoản 1 Điều 21 Hiến pháp năm 2013 quy định: “Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình; có quyền bảo vệ danh dự, uy tín của mình. Thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình được pháp luật bảo đảm an toàn.”

Đồng thời, căn cứ theo khoản 1, 2 Điều 38 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định:“1. Đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. 2. Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình phải được các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác.”

Qua quy định nêu trên, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. Bên cạnh đó, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Lắp đặt camera chĩa sang nhà hàng xóm và tự ý trích xuất chia sẻ lên mạng xã hội có vi phạm pháp luật không?

Việc lắp camera quay lén người khác là việc thu thập hình ảnh cá nhân, thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân mà không được sự đồng ý của người đó là hành vi vi phạm pháp luật. Hành vi tự ý sử dụng thông tin, hình ảnh của người khác đưa lên mạng xã hội là hành vi vi phạm pháp luật, tuỳ theo mức độ vi phạm mà cá nhân, tổ chức có hành vi này có thể bị xử phạt hành chính, hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, yêu cầu bồi thường thiệt hại phát sinh. Cụ thể:

Về xử phạt vi phạm hành chính:

Hành vi sử dụng dịch vụ mạng xã hội thực hiện cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo Điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 14/2022/NĐ-CP) với mức phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng (đối với tổ chức), từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng (đối với cá nhân). Đồng thời, người có hành vi vi phạm phải áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật do thực hiện hành vi vi phạm.

Từ 01/07/2026, Nghị định 174/2026/NĐ-CP ngày 15/05/2026 có hiệu lực (Nghị định này bãi bỏ quy định tại Điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP). Theo Điều 95 Nghị định này, hành vi lợi dụng mạng xã hội để thực hiện hành vi vi phạm nêu trên có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng (đối với tổ chức), từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng (đối với cá nhân). Áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật do thực hiện hành vi vi phạm.

Về truy cứu trách nhiệm hình sự:

Tuỳ tính chất, mức độ hành vi, trường hợp đủ yếu tố cấu thành tội phạm, người có hành vi xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh sự của người khác có thể bị xem xét, xử lý như sau:

– Tội làm nhục người khác (quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025): Phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù lên đến 05 năm. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

– Tội vu khống (Điều 156 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025): Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù lên đến 07 năm. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Trên đây là ý kiến tư vấn của FDVN liên quan đến yêu cầu tư vấn của Quý khách trên cơ sở nghiên cứu các quy định pháp luật. Hy vọng ý kiến tư vấn của FDVN sẽ hữu ích cho Quý khách.

Hoài Trang – Luật sư FDVN

…………….

Luật sư tại Đà Nẵng:

Tầng 2 Tòa nhà Thư Dung Plaza, 87 Nguyễn Văn Linh, phường Hải Châu, thành phố Đà Nẵng

Luật sư tại Huế:

366 Phan Chu Trinh, phường An Cựu, Thành phố Huế

Luật sư tại TP. Hồ Chí Minh:

146 Hoàng Hoa Thám, phường Gia Định, thành phố Hồ Chí Minh

Luật sư tại Hà Nội:

Tầng 2, Chung cư Báo Công an nhân dân, 23 đường Nghiêm Xuân Yêm, xã Đại Thanh, thành phố Hà Nội

Luật sư tại Nghệ An:

1421 Nguyễn Tất Thành, phường Quỳnh Mai, Nghệ An