[NGHIÊN CỨU LUẬT MỖI NGÀY] – Bản án về tranh chấp yêu cầu di dời vật kiến trúc trên đất và tranh chấp lối thoát nước mưa

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về sự vắng mặt của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Xuân H3, ông Nguyễn Minh H4 và bà Nguyễn Thị Minh L1: Những người này đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai để tham gia phiên tòa phúc thẩm, nhưng vắng mặt không vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan và cũng không có kháng cáo. Do đó, căn cứ khoản 3 Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Hội đồng xét xử tiến hành phiên tòa phúc thẩm xét xử vắng mặt đối với các ông, bà.

[2] Về tính hợp pháp của đơn kháng cáo: Đơn kháng cáo của bà Lê Thị Kim T đảm bảo về hình thức và nội dung, đúng người có quyền kháng cáo, còn trong thời hạn kháng cáo theo quy định tại các Điều 271, Điều 272 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên hợp lệ, đủ điều kiện để xem xét, giải quyết theo trình tự phúc thẩm.

[3] Tại phiên tòa phúc thẩm, bà T rút lại yêu cầu kháng cáo về yêu cầu Tòa án công nhận quyền sử dụng đất tại 02 phần A và B theo Bản trích đo địa chính số 736/VPĐKQSDĐ ngày 19/8/2024 thuộc quyền sử dụng hợp pháp của bà. Căn cứ khoản 3 Điều 289 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Hội đồng xét xử phúc thẩm đình chỉ xét xử đối với yêu cầu kháng cáo này của bà.

[4] Xét các yêu cầu kháng cáo còn lại của bà T, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy:

[5] Đối với yêu cầu buộc bà T1 tháo dỡ ban công và dàn nóng máy lạnh (bộ phận tản nhiệt) trả lại không gian cho bà. Theo biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ của Tòa án vào ngày 19/5/2026 đã xác định được vị trí đặt bộ phận tản nhiệt máy lạnh của gia đình bà T1 nằm hoàn toàn bên phần ban công nhà bà T1, còn phần tranh chấp có đoạn 0,1m x 1,25m ban công nhà bà T1 nằm trên vách tường nhà bà T đang quản lý, sử dụng. Đoạn này nằm trên phần đất vị trí A Bản trích đo địa chính số 736/VPĐKQSDĐ ngày 19/8/2024, theo hồ sơ quản lý phần đất vị trí A do ông Phạm Ngọc H6 kê khai, nhưng thực tế gia đình bà T đang sử dụng, Nhà nước chưa công nhận cho ai. Khi gia đình bà T1 làm ban công nằm trên vách tường nhà bà T đang sử dụng thì phía bà T cũng không phản đối hay tranh chấp gì. Việc bà T1 đặt bộ phận tản nhiệt máy lạnh nằm bên ban công nhà bà T1 là phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 175 của Bộ luật Dân sự năm 2015: “Người sử dụng đất được sử dụng không gian và lòng đất theo chiều thẳng đứng từ ranh giới của thửa đất phù hợp với quy định của pháp luật và không được làm ảnh hưởng đến việc sử dụng đất của người khác”. Do đó yêu cầu kháng cáo này của bà là không có căn cứ chấp nhận. Việc gia đình bà T1 để bộ phận tản nhiệt gây tiếng ồn làm ảnh hưởng đến cuộc sống, sinh hoạt của gia đình bà thì bà có thể yêu cầu chính quyền địa phương, người có thẩm quyền trong xử phạt vi phạm hành chính lập biên vi phạm hành chính, xử phạt vi phạm hành chính nếu tiếng ồn vượt quá tiêu chuẩn cho phép.

[6] Đối với yêu cầu không chấp nhận yêu cầu độc lập của ông L, bà T2 về việc yêu cầu hộ bà phải khắc phục lại cột, kèo, mái tol không được áp sát trên phần tường của ông L, bà T2, buộc bà làm hệ thống ống dẫn thoát nước mưa từ mái nhà để thu gom nước mưa, không để nước mưa tràn sang nhà ông L, bà T2. Theo biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ của Tòa án vào ngày 19/5/2026 thì, đoạn tranh chấp giữa ông L, bà T2 với bà T có chiều dài 2,15m x 0,17m, phía dưới bà T lợp tol sát vách nhà ông L, bà T2, phía trên mái tol nhà ông L, bà T2 nhô ra 0,17m, bức tường nhà ông L, bà T2 không liền khối, phần tường phía dưới nhô ra so với phần tường phía trên tạo thành rãnh chứa nước khi trời mưa, là nguyên nhân chính gây thấm nước vào tường nhà ông L, bà T2, mặt khác bà T cũng không có làm cột, kèo đâm vào vách tường nhà ông L, bà T2. Do đó, cấp sơ thẩm buộc bà T phải lắp đặt đường ống dẫn nước sao cho nước mưa từ mái nhà, công trình xây dựng của bà T không được chảy xuống bất động sản của chủ sở hữu bất động sản liền kề – ông L và bà T2, cũng như buộc bà T có trách nhiệm cắt toàn bộ cột, kèo, mái tol của căn nhà và đất tại số E, đường N, Tổ A khu V, phường N, thành phố Cần Thơ có diện tích 67m², thửa số 84, tờ bản đồ số 5, được kê khai theo sổ mục kê năm 1998, toàn bộ phần cột, kèo, mái tol của căn nhà và công trình bà T đang sử dụng không được vượt quá ranh giới thửa đất theo chiều thẳng đứng, vươn sang phần nhà và đất của ông L và bà T2 có diện tích 25,55m², thửa số 90, tờ bản đồ số 5, loại đất ở đô thị, theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng có số vào số cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất CH00605 do Ủy ban nhân dân quận N cấp ngày 19/06/20215 cho ông L và bà T2 là không có căn cứ, không đúng với hiện trạng thực tế. Vì vậy, Hội đồng xét xử phúc thẩm chấp nhận yêu cầu kháng cáo này của bà T.

[7] Các phần khác trong quyết định của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị nên Hội đồng xét xử phúc thẩm không đặt ra xem xét.

[8] Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm chấp nhận đề nghị của Kiểm sát viên, chấp nhận một phần đề nghị của người bảo vệ quyền và lời ích hợp pháp của bà T, chấp nhận một phần kháng cáo của bà T, căn cứ khoản 2 Điều 308, Điều 309 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa một phần bản án dân sự sơ thẩm theo hướng không chấp nhận một phần yêu cầu độc lập của ông của ông L, bà T2 về việc yêu cầu hộ bà T phải khắc phục lại cột, kèo, mái tol không được áp sát trên phần tường nhà của ông bà, buộc bà T làm hệ thống ống dẫn thoát nước mưa từ mái nhà để thu gom nước mưa, không để nước mưa tràn sang nhà ông bà.

[9] Về án phí dân sự sơ thẩm: Do bản án sơ thẩm bị sửa nên căn cứ khoản 2 Điều 29, khoản 6 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án (gọi tắt là Nghị quyết số 326), Hội đồng xét xử phúc thẩm xác định lại nghĩa vụ chịu án phí dân sự sơ thẩm như sau: Đối với yêu cầu độc lập của ông L, bà T2 chỉ được chấp nhận một phần, phần yêu cầu còn lại không được chấp nhận nên ông, bà phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch đối với phần yêu cầu không được chấp nhận.

[10] Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ trong giai đoạn sơ thẩm: Căn cứ khoản 1 Điều 157 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Hội đồng xét xử phúc thẩm cũng xác định lại như sau: Bà T phải chịu 2.300.000 đồng và đã nộp xong; ông L, bà T2 phải chịu 3.000.000 đồng và ông Nguyễn Minh H1 phải chịu là 3.000.000 đồng. Ông L, bà T2 đã nộp tạm ứng trước 6.000.000 đồng nên ông H1 phải có nghĩa vụ hoàn trả lại cho ông L, bà T2 3.000.000 đồng.

[11] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm bị kháng cáo nên theo quy định tại khoản 2 Điều 29 Nghị quyết số 326, bà T không phải chịu.

[12] Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ ở giai đoạn phúc thẩm: Tổng chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ là 3.200.000 đồng. Căn cứ khoản 1 Điều 157 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì, bà T và ông L, bà T2 mỗi bên phải chịu ½ chi phí này với số tiền là 1.600.000 đồng, bà T đã nộp tạm ứng trước nên ông L, bà T2 phải có nghĩa vụ hoàn trả lại cho bà T số tiền 1.600.000 đồng.